Thorstein Veblen và lý thuyết về giai cấp giải trí

28/12/2021

HOÀNG VĂN DŨNG

NGUYỄN NHƯ TRANG

KHUẤT THỊ DIỆU LINH

Tóm tắt: Thorstein Veblen phân tích Chủ nghĩa Tư bản dưới lăng kính tiêu dùng thay vì sản xuất, những nhà tư bản thay vì chủ nghĩa tư bản, giải trí thay vì lao động, đặt cá nhân vào hệ thống giải trí thay vì hệ thống sản xuất. Ông đưa ra lý thuyết toàn diện về giai cấp giải trí như một thiết chế xã hội trong lịch sử nói chung và vào cuối thế kỷ 19 ở Hoa Kỳ nói riêng. Ông xem xét mối quan hệ giai cấp dưới một góc nhìn mới với tên gọi “sự cạnh tranh tiền bạc”. Giai cấp giải trí tìm cách khác biệt với những tầng lớp khác thông qua giải trí phô trương và tiêu dùng phô trương. Thông qua giải trí phô trương, ông nêu bật ba mức độ của thứ bậc quyền lực trong tầng lớp giải trí. Giải trí ủy quyền thường được tìm thấy trong mối quan hệ vợ chồng khi người vợ thể hiện sự phô trương thay cho người chồng. Tiêu dùng phô trương được tìm thấy dưới nhiều dạng khác nhau như sở hữu và sự giàu có, tiêu dùng các sản phẩm chất lượng, tác phẩm nghệ thuật, quà tặng, trang phục hay thời trang đắt tiền và làm chủ kỹ năng phô trương. Veblen chỉ ra hai nguyên nhân của tiêu dùng phô trương là sự ghen tị và sự kiêu hãnh.