Di dân con lắc và di dân mùa vụ trong giai đoạn phát triển mới của đất nước

21/12/2020

Đặng Nguyên Anh

Tóm tắt: Trước những khó khăn thách thức về kinh tế-xã hội hiện nay, sản xuất kinh doanh đình đốn, thu nhập bấp bênh và giảm sút, di dân con lắc và di dân mùa vụ trở thành phương thức được người dân nông thôn lựa chọn.  Mô hình di dân “ly hương - bất ly nông” trong đó lao động nông nghiệp dư thừa ra khỏi làng quê tìm việc nhưng không từ bỏ đất lúa. Hộ gia đình ở quê vẫn giữ ruộng, thực hiện các nghĩa vụ và đăng ký nhân khẩu tạm vắng khi cần thiết cho người ra đi. Lao động “bất ly hương” quay về tham gia vào các hoạt động nông nghiệp mùa vụ, lễ hội hoặc giỗ tết truyền thống. Khi về thăm nhà hỗ trợ tiền mặt cho gia đình, người thân ở quê. Không ít lao động tiếp tục làm nông nghiệp và các dịch vụ liên quan đến sản xuất trồng trọt, chăn nuôi tại địa bàn nơi đến nên đối với nhóm này, mô hình “bất ly nông” rất rõ nét.

Phân tích này đi sâu xem xét loại hình di dân tạm thời dưới hai hình thức con lắc và mùa vụ. Loại hình di dân này tuy đã có từ lâu trong nền sản xuất nông nghiệp truyền thống ở nước ta, song vẫn tiếp tục tồn tại và trở nên phổ biến trong giai đoạn phát triển hiện nay. Đây là loại hình di dân phù hợp với nhu cầu của phần lớn lao động nông thôn, đồng thời góp phần vào sự phát triển đồng đều giữa nông thôn và đô thị, tạo nên sự liên kết giữa các khu vực, vùng miền. 

Từ khóa: nông thôn, nông dân, di dân, di dân con lắc, di dân mùa vụ

Tải bài viết