Xây dựng chỉ số tổng hợp đo lường chất lượng dân số

21/12/2020

PHẠM ĐẠI ĐỒNG

Tóm tắt: Cho đến nay, đã có nhiều nghiên cứu được thực hiện trên thế giới và ở Việt Nam nhằm xây dựng hệ thống chỉ tiêu đánh giá chất lượng dân số (CLDS). Phần lớn các nghiên cứu này đều đề cập đến một hệ thống chỉ tiêu khá phong phú gồm các chỉ tiêu riêng rẽ, liên quan đến các mặt thể chất, trí tuệ và tinh thần của con người, các chỉ tiêu nhân khẩu học và một số chỉ tiêu tổng hợp. Vì vậy, việc xây dựng một chỉ số tổng hợp chung để làm căn cứ đánh giá CLDS của mỗi địa phương và so sánh giữa các đơn vị trong điều kiện hiện nay là rất cần thiết.

Chỉ số tổng hợp đo lường CLDS (IPQ) được xây dựng gồm 4 chỉ số thành phần. Đó là: 1) Chỉ số về “Thể lực”; 2) Chỉ số về “Trí lực”; 3) Chỉ số về “Tinh thần” và 4) Chỉ số về “Cơ cấu”. Mỗi chỉ số thành phần, tùy theo đặc trưng riêng biệt và điều kiện cụ thể của số liệu lại được tính bằng một cách riêng trên cơ sở tổng hợp các yếu tố cấu thành của nó. Bài viết cũng đưa ra ví dụ cụ thể nghiên cứu CLDS của Hà Nội. Hiện nay, CLDS Hà Nội được tính toán theo các chỉ số trên cùng các số liệu được lấy từ nhiều nguồn khác nhau cho thấy các chỉ số về tinh thần và trí lực còn khá thấp. Nếu được cải thiện về nhóm chỉ số này, đặc biệt là tình trạng bạo lực gia đình, rối nhiễu tâm trí ở trẻ em, tỷ lệ lao động đã qua đào tạo … thì chắc chắn CLDS của Hà Nội sẽ được nâng lên rõ rệt.

Từ khóa: dân số,chỉ số đo lường chất lượng dân số, dân số Hà Nội, chất lượng dân số

Tải bài viết

 

Các tin cũ hơn.............................